Türkiye, STA’lardan 10,6 milyar $ kaybetti!

Türkiye, STA’lardan 10,6 milyar $ kaybetti!
14.02.2021
74
A+
A-

Türkiye; Serbest Ticaret Anlaşması (STA) imzaladığı ülkelere son 5 yılda 10,6 milyar dolar açık verdi. Halen 16 ülke ile müzakereler sürüyor, 4’ünün kapsamında hizmet ticareti de bulunuyor. Son olarak Avrupa Birliği’nden ayrılan İngiltere ile yapılan anlaşma yürürlüğe girdiğinde, ikili ticarette STA’nın geçerli olacağı ülke ve ülke grubu sayısı 22’ye çıkmış olacak.

HABER / BAYERNSES

HALEN toplam 5,3 trilyon dolar civarında ekonomik büyüklüğe sahip 20 ülke ve EFTA ile imzalanmış STA’ların ikili ticarete olan etkileri mercek altına alındı. Türkiye, STA’ların yürürlükte olduğu ülkelerle 2016’dan bu yana yaptığı ticarette toplam 10,5 milyar dolar açık verdi.

İLK ANLAŞMA 1992 YILINDA YAPILMIŞTI
Türkiye ilk STA’yı 1980’de ekonomide liberalleşme ve dışa açılma adımlarını attıktan 12 yıl sonra yürürlüğe soktu. 1992 yılında 7 EFTA ülkesiyle imzalanan STA kapsamındaki ülke sayısı, AB’ye giren ülkelerin çıkmasıyla bugün (Norveç, İsviçre, İzlanda ve Liechtenstein) 4’e düştü. İkinci anlaşma 5 yıl sonra İsrail ile yapılırken, bu kategoride en çok ticaret hacmine sahip olduğumuz Güney Kore ile yapılan anlaşma ise 2013’te yürürlüğe girdi. Türkiye, İngiltere, Lübnan, Sudan ve Katar ile STA müzakerelerini tamamladı. Bu anlaşmalar iç onay süreçleri tamamlandıktan sonra yürürlüğe girecek. Buna en yakın olanı ise İngiltere. İngiltere ile yapılan STA, onay için TBMM’ye sunuldu. Öte yandan, daha önce Suriye ile imzalanan STA, 2011’de askıya alındı. 2011’de yürürlüğe giren Türkiye-Ürdün STA ise 22 Kasım 2018’de yürürlükten kaldırıldı. 16 ülke ile müzakereler sürüyor, 4 tanesinin kapsamında hizmet ticareti de var. Türkiye halen 16 ülke ile STA müzakerelerini yürütüyor. Bunlardan Japonya, Tayland, Endonezya ve Ukrayna ile olanlar ‘aktif müzakere’ sınıfında yer alıyor.

MÜZAKERE SÜRECİ DEVAM EDİYOR
Müzakere sürecindeki diğer ülke ve ülke grupları ise şunlar: Meksika, Peru, Kolombiya, MERCOSUR, Ekvador, Kamerun, Çad, Körfez İşbirliği Konseyi, Kongo Demokratik Cumhuriyeti, Seyşeller, Cibuti ve Pakistan. STA müzakerelerinde, bazı ülkelerle mal ticareti yanı sıra hizmet ticareti ve yatırımlarla ilgili konular da ele alınıyor. Bunlardan Ukrayna ile hizmet, Peru ve Meksika ile hizmet ticareti ve yatırımlar, Japonya ile ise hizmet ticareti, yatırımlar ve kamu alımları konuları da kapsamda bulunuyor. Bu arada Türkiye, aralarında ABD, Hindistan ve Libya’nın da yer aldığı 9 ülke ve ülke grubuyla ise STA girişiminde bulunmuş durumda. STA girişiminde bulunulan diğer ülkeler ise Kanada, Vietnam, Orta Amerika ülkeleri, Afrika Karayip Pasifik Ülkeleri, Cezayir ve Güney Afrika Cumhuriyeti.

STA’DA TAM BİR STANDART BULUNMUYOR
Serbest Ticaret Anlaşmalarında tam bir standart bulunmuyor. Yani her ülke ile avantajlı ve dezavantajlı ürün grupları göz önüne alınarak farklı tarifeler belirleniyor. Taraflar, üçüncü ülkelere ise kendi milli gümrük tarifelerini uyguluyorlar. Örneğin, İsrail ile yapılan STA kapsamında 2000 yılından bu yana tüm sanayi ürünlerinin ticareti gümrüksüz olarak gerçekleştiriliyor. Belirli tarım ürünlerinde miktar kısıtlaması olmaksızın gümrük muafiyeti bulunuyor. Güney Kore ile yapılan anlaşmada ise sanayi ürünlerinin yüzde 90’ında 7 yıl içinde (1 Ocak 2023’te doluyor) tarım ürünlerinin tamamında da 10 yıl içinde vergilerin sıfırlanması öngörülüyor. Bu ülke ile ayrıca hizmet ticareti ve yatırım anlaşmaları da yürürlükte.

HK.

 

 

 

 

ETİKETLER:
YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.